Endonezya'nın Borneo Adası'nda ormanlar ve ölmüş bitkilerden oluşan sulak alanlar, yani turbalıklar, günlerdir yanıyor. Yetkililer ise alevlerle mücadelede yağmuru beklemek yerine, bulutları kullanarak yağışı tetiklemeye çalışıyor.
Yangınlara karşı uygulanan yöntemde uçaklar, bulutların içine gümüş iyodür ve tuz gibi parçacıklar bırakıyor. Amaç, bulutlardaki doğal yağış potansiyelini artırarak yağmuru tetiklemek. Dünyada orman yangınlarına karşı nadiren kullanılan bu yönteme Endonezya son yıllarda giderek daha fazla başvuruyor.
Uzmanlar, bulut tohumlamanın özellikle kurak mevsimde ne kadar etkili olduğu konusunda temkinli yaklaşıyor. Çünkü yangınların en yoğun görüldüğü dönemlerde gökyüzünde yeterli bulut oluşmuyor.
"Bulutlar bu operasyonda çok önemli. Çünkü bulut yoksa tohumlayacağımız bir şey de yok. Sonuçta yağmur da yağmıyor."
"Özellikle kurak mevsimde yağmur ihtimali çok düşük. Verimlilik açısından baktığımızda, orman ve arazi yangını çıktıktan sonra yapılması pek verimli olmayabilir."
Çevre uzmanlarına göre yangınların temel nedeni yalnızca kuraklık değil. Turbalıklar ıslakken büyük miktarda karbon depoluyor; ancak kuruduklarında son derece kolay tutuşarak yangınların hızla yayılmasına neden oluyor.
Yetkililer, kamuoyunda sıkça kullanılan "yapay yağmur" ifadesinin doğru olmadığını vurguluyor:
"Biz aslında yağmur yaratmıyoruz. 'Yapay yağmur' tabiri biraz yanlış. Biz sadece doğada var olan yağmur potansiyelini kullanıyor, sonra da en üst düzeye çıkarıyoruz."
Ayrıca bulut tohumlamanın kalıcı bir çözüm değil, yalnızca yangınlara karşı alınan geçici bir önlem olduğunun altı çiziliyor.
Yangınları büyüten en önemli etkenlerden biri ise güçlü El Nino etkisi. Doğal iklim olayı Endonezya'da kuraklığı artırırken, uzmanlara göre yağışlar başlamadıkça Borneo'daki alevlerin kontrol altına alınması oldukça güç görünüyor.
